Orka Morgan

Morgan is een vrouwelijke orka (Orcinus orca) die momenteel gehuisvest wordt in de dierentuin Loro Parque, Tenerife op de Canarische Eilanden. Ze is op 23 juni 2010 opgevangen door Dolfinarium Harderwijk nadat ze alleen en extreem vermagerd werd gesignaleerd in de Waddenzee nabij Lauwersoog. Ongeveer een week voor haar opvang kwamen de eerste meldingen binnen over een “groot zeezoogdier” dat door vissers werd gezien in de wateren rond Lauwersoog.

Waarnemingen van orka’s in Nederlandse wateren zijn niet ongewoon, maar wel redelijk zeldzaam vergeleken met lokale soorten zoals de bruinvis of witsnuitdolfijn. Niet lang na de meldingen kwamen de eerste beelden van Morgan boven water, opgenomen vanuit een boot van het LNV. Het werd bevestigd dat het om een orka ging en er werd contact gelegd met het Dolfinarium in Harderwijk om een reddingsplan en opvang te realiseren voor het verzwakte dier. Het Dolfinarium had hiervoor de ervaring en faciliteiten en was bereid dit uit te voeren. Morgan was extreem vermagerd. Ze woog bij aankomst in het Dolfinarium 430 kilogram en was 3,57 meter lang. (Een normaal gewicht voor een orka van die lengte ligt rond een minimum van 660 kilogram volgens de dierenarts destijds!) Haar leeftijd werd geschat op 2 tot 3 jaar oud. Lichaamsvet was zo goed als afwezig en ze bleek ook longontsteking te hebben.

Het was duidelijk dat dit dier op het randje van de dood balanceerde en veel experts geloofden dat ze haar eerste week niet zou overleven. Het protocol voor geredde zeezoogdieren is in eerste instantie medische zorg te dragen voor het dier. Daarna wordt het rehabilitatieproces gestart met het uiteindelijke doel het dier weer terug te brengen naar de natuurlijke omgeving. Dit is echter niet altijd haalbaar. Er zijn verschillende redenen waarom een dier niet terug kan keren naar het wild. Zo kan het dier een afwijking of beperking hebben en/of aanhoudende gezondheidsproblemen waarvoor het bijvoorbeeld medicatie nodig heeft. Ook jonge dieren die nog niet hebben kunnen leren hoe ze kunnen jagen en overleven zijn geen geschikte kandidaat voor uitzet. In het geval van Morgan werd er door onafhankelijke experts besloten dat ze onmogelijk in haar eentje zou kunnen overleven in het wild. Dit omdat orka’s in het wild in complexe sociale groepen leven wat vooral bij jonge dieren essentieel is in de kans op overleven. Haar in een willekeurige groep wilde orka’s integreren werd beschreven als een te groot risico en een onrealistische procedure. Pogingen werden gemaakt om Morgans exacte groep te lokaliseren. Een aantal methodes die hiervoor zijn gebruikt waren het matchen van haar DNA, geluid en foto’s van haar rugvin met de bestaande database van bestudeerde orka populaties. Helaas kwam hier geen exact resultaat uit.

De volgende stap was om een permanent nieuw thuis te vinden voor Morgan waar ze met soortgenoten zou kunnen leven. De intentie de orka in gevangenschap te houden beviel niet iedereen. Er werd zelfs wereldwijd negatief op gereageerd en zelfs vandaag de dag is het nog een gevoelig onderwerp voor velen. Verschillende dierenrechtenorganisaties kwamen tevoorschijn en trokken de intentie van het Dolfinarium in twijfel. De “Free Morgan Foundation” was een van de groepen die hier een grote rol in speelden. Uiteindelijk werd Loro Parque gekozen als Morgan’s nieuwe bestemming. De kritiek werd groter en dierenactivisten namen nu ook actie. Er kwamen protesten buiten het Dolfinarium, er werden flyers uitgedeeld aan parkbezoekers en er kwamen dreigbrieven en e-mails binnen gericht aan het Dolfinarium en haar medewerkers. Hierin werden zij uitgemaakt voor dierenbeulen en zelfs moordenaars. Ondanks deze acties namen de volgers van de Free Morgan Foundation toe en werd er zelfs een rechtszaak aangespannen om het lot van Morgan te bepalen. De uitkomst hiervan (en van vele andere rechtszaken die daarop volgden) was opnieuw dat Morgan simpelweg niet zou kunnen overleven in het wild.

De verhuizing naar Loro Parque vond plaats op 29 november 2011. Het was een zeer vlotte integratie; Vanaf 19 januari 2012 had Morgan al contact met de hele groep orka’s in Loro Parque en socialiseerde ze met alle dieren. Morgan verblijft sinds die tijd in Loro Parque, waar ze meedoet aan onderzoek, shows en educatie. De Free Morgan Foundation en verschillende andere groepen proberen haar tot op de dag van vandaag weg te krijgen uit Loro Parque zodat ze uiteindelijk kan worden vrijgelaten in het wild.

Doofheid

Al voor ze naar Loro Parque kwam werd er vermoed dat Morgan misschien gehoorproblemen had. Na haar aankomst in Loro Parque zijn er verschillende akoestische tests en onderzoeken gedaan waaruit bleek dat ze eigenlijk doof is. Dit bleek een nog groter argument te zijn tegen haar waarom ze niet zou kunnen overleven in het wild en het misschien zelfs de reden kon zijn dat ze haar groep in de eerste plaats was verloren. Nadat haar doofheid werd ontdekt zijn er speciale trainingsmethodes voor haar ontwikkeld die lichtsignalen gebruiken in plaats van geluid. De andere orka’s in Loro Parque reageren nu ook op deze vorm van training.

Wat is Loro Parque?

Loro Parque is een dierentuin in het havenplaatsje Puerto de la Cruz in Tenerife op de Canarische Eilanden. Loro Parque is opgericht in 1972 door Wolfgang Kiessling, die tot de dag van vandaag fungeert als eigenaar en directeur van het park. Het park was eigenlijk bedoeld als een toevluchtsoord voor papegaaien, maar vandaag de dag is het een baanbrekende dierentuin in het behoud van bedreigde diersoorten en het versterken van het milieubewustzijn. Loro Parque is een van de leidende dierentuinen als het gaat om conservatie en natuurbehoud. Midden in het park bevindt zich de “Animal Embassy”, het hoofdkwartier van de “Loro Parque Fundación”. Dit is een stichting waarvan Loro Parque de totale kosten dekt. In 2017 werd Loro Parque de eerste Europese dierentuin die een “humane certificate” ontving, uitgegeven door the American Humane Association. Dit is het grootste keurmerk ter wereld voor het welzijn van dieren.

Het park huisvest orka’s sinds 2006, toen vier orka’s (twee mannetjes en twee vrouwtjes) arriveerden vanuit twee van de drie Seaworld parken in de Verenigde Staten. De orka’s leven in een faciliteit genaamd “Orca Ocean”, een verblijf van 120 meter lang, 12,5 meter diep, gevuld met 22 miljoen liter zeewater dat direct wordt verkregen uit de Atlantische Oceaan. Momenteel leven hier zeven orka’s. Waaronder de vier originele dieren uit 2006 genaamd Keto, Kohana, Skyla en Tekoa. Hiernaast leeft er een jong van Kohana en Keto geboren in 2010. Het zesde dier is natuurlijk Morgan die bij de groep aansloot in 2011. Het zevende dier is Morgan's dochter, zij werd op Ze werd op 22 september 2018 geboren.

De Loro Parque Fundación

De Loro Parque Fundación is een non-gouvernementele organisatie die is opgericht in 1994 door Wolfgang Kiessling. De organisatie is operatief over de hele wereld in conservaties en natuurbescherming. 100% van de donaties die de Fundación ontvangt gaan naar het beschermen en conserveren van wilde dieren en hun natuurlijke habitat. Door de jaren heen hebben ze zo’n 109 initiatieven volbracht in meer dan 30 landen met een investering van zo’n 18 miljoen dollar. Papegaaien en zeezoogdieren zijn het hoofdonderwerp van de stichting. Dit is inclusief verschillende projecten met betrekking tot onderzoek, conservatie en bescherming van wilde orka’s. Voorbeelden van deze projecten zijn de conservatie van orka’s in de Straat van Gibraltar door de conflicten tussen vissers en orka’s te verminderen, de analyse van geluidsreeksen bij wilde orka’s en het effect van contaminanten bij orka’s en andere zeezoogdieren. Ook is er recentelijk een nieuwe manier van tagging voor zeezoogdieren getest. In al deze voorbeelden spelen de orka’s die in Loro Parque leven een grote rol. Zij maken deze studies en onderzoeken mogelijk. Dankzij de inspanningen van de Loro Parque Fundación zijn er 9 papegaaiensoorten van uitsterven gered in de laatste decennia. Waarbij sommige zijn gegroeid van maar 22 of 87 overgebleven wilde exemplaren naar duizenden individuen.

De vijf principes van Loro Parque

Vanwege de constante aanvallen van dierenrechts-extremisten en ook om transparanter te zijn naar het publiek heeft Loro Parque gekozen te handelen onder “de vijf principes van Loro Parque”. Deze zijn als volgt:

  • 1. Zorg dragen voor de dieren met absolute liefde en respect zodat het welzijn en waardigheid van de dieren kan worden gegarandeerd.
  • 2. De dieren de mogelijkheid geven te leven onder de “five freedoms” (Animal Welfare Council 1979) deze zijn: Vrij zijn van honger en dorst, vrij zijn van ongemak, vrij zijn van pijn, verwondingen en ziekte, vrij zijn van angst, stress en de vrijheid om natuurlijk gedrag te kunnen uitvoeren (Hieronder valt ook voortplanting).
  • 3. Alle dieren die in Loro Parque leven worden gezien als ambassadeurs van hun eigen soort en de bescherming van het natuurlijke habitat.
  • 4. Loro Parque steunt onderzoeken en conservatie van bedreigde diersoorten. Zowel in menselijke zorg als in natuurlijke ecosystemen.
  • 5. Loro Parque ziet zichzelf als een toevluchtsoord voor wilde dieren die hulp nodig hebben.